Voorstrijk voor tegels: wanneer is het nodig en hoe breng je het aan?

Wat doet voorstrijk?

Voorstrijk (primer, voorstrijkmiddel) is een dunne kunstharsdispersie die je op de ondergrond rolt voordat je gaat egaliseren of tegelen. Het doet drie dingen. Het bindt los stof en zand, zodat de lijm op vaste ondergrond komt in plaats van op een stoflaagje. Het regelt de zuiging: een cementdekvloer of gipsplaat trekt als een spons het water uit tegellijm en egaline, waardoor die te snel drogen en niet uitharden. En het vormt een hechtbrug tussen ondergrond en lijm. Het resultaat: een lijm die volledig uithardt en een tegel die over twintig jaar nog vastzit.

Het is de goedkoopste stap van het hele tegelwerk (een paar euro per m²) en de stap die het vaakst wordt overgeslagen. Holle tegels, lijm die als poeder onder een losse tegel vandaan komt en egaline vol pinholes zijn bijna altijd het gevolg.

Wanneer moet je voorstrijken?

Voorstrijk aanbrengen in vijf stappen

1. Ondergrond voorbereiden. Verwijder losse delen, lijmresten en vet. Stofzuig grondig; vegen is niet genoeg, want stof blijft in de poriën zitten. Bij anhydriet eerst schuren met korrel 16 tot 24 en opnieuw stofzuigen. De ondergrond moet droog zijn: dekvloer maximaal 2% restvocht (CM-meting), anhydriet 0,5%.

2. Verdunnen. Lees de verpakking. Sopro GD 749 verdun je op sterk zuigende ondergronden 1:3 met water voor de eerste laag en gebruik je onverdund voor een eventuele tweede laag. Op gipsplaat en beton onverdund.

3. Aanbrengen. Met een vachtroller of blokkwast, dun en gelijkmatig, zonder plassen. Een plas voorstrijk droogt op tot een folie waarop niets hecht. Werk in banen en kijk tegen het licht of je niets hebt overgeslagen.

4. Drogen. De melkachtige laag wordt transparant en voelt licht plakkerig aan: dan is hij klaar. Reken 30 tot 60 minuten bij 20 graden; bij kou of hoge luchtvochtigheid langer. Loop er niet op met vuile schoenen.

5. Doorwerken. Tegel of egaliseer binnen 24 uur. Wacht je langer, of wordt de vloer tussentijds stoffig, breng dan een nieuwe laag aan. Verbruik: 50 tot 100 gram per m² per laag; een bus van 5 kg is dus goed voor 50 tot 100 m².

Voorstrijk bij tegel over tegel

Over een bestaande tegelvloer heen tegelen scheelt slopen en afvoeren, maar het glazuur van de oude tegel is glad en zuigt niet. Daar hecht gewone voorstrijk niet op. Wat wel werkt: de oude vloer ontvetten met een alkalische reiniger, het glazuur licht opschuren, en dan een hechtprimer of een voorstrijk met kwartszand aanbrengen die een ruw oppervlak achterlaat. Controleer vooraf of alle oude tegels vastzitten (kloppen: hol geluid is los) en lees het complete stappenplan in tegels over tegels leggen.

Voorstrijk vóór egaline

Voor egaliseren is voorstrijken altijd nodig, ook op een ondergrond die je anders misschien zou overslaan. Egaline is dun en vloeit; op een zuigende ondergrond verliest hij zijn water voordat hij is uitgevloeid en ontstaan luchtbellen (pinholes) en een zwakke, poederige bovenlaag. Breng de voorstrijk aan, wacht tot hij transparant is en giet dan pas. Hoe je egaliseert staat in vloer egaliseren voor tegels.

Veelgemaakte fouten

Te dik aanbrengen (vormt een folie), tegelen op een nog melkachtige laag (niet droog), een vloer voorstrijken die niet stofvrij is (de voorstrijk bindt dan het stof aan zichzelf in plaats van aan de vloer), gewone voorstrijk op oude tegels gebruiken (hecht niet), en voorstrijk vergeten op de wand omdat "het maar een wand is": gipsplaat zuigt juist het hardst.

Veelgestelde vragen

Kan ik tegelen zonder voorstrijk?

Op een niet-zuigende, schone ondergrond met de juiste lijm soms wel. Op dekvloer, gips, anhydriet of hout nooit. De paar euro per m² wegen niet op tegen een vloer die loslaat.

Hoeveel lagen voorstrijk?

Eén laag op normaal zuigende ondergronden. Twee lagen op sterk zuigende dekvloeren en anhydriet: eerst verdund, dan onverdund.

Hoe lang kan de vloer wachten na het voorstrijken?

Binnen 24 uur tegelen of egaliseren. Daarna hecht de laag minder en kan er stof op komen; dan opnieuw voorstrijken.

Is voorstrijk hetzelfde als primer of hechtprimer?

Voorstrijk en primer zijn hetzelfde product voor zuigende ondergronden. Een hechtprimer is een ander product, voor gladde, niet-zuigende ondergronden zoals oude tegels of epoxy.

Welke voorstrijk voor buiten?

Voor een betonnen terras waarop je tuintegels verlijmt gebruik je een voorstrijk die geschikt is voor buiten en vorstbestendig; de Sopro GD 749 kan dat. Los op split of op tegeldragers leggen vraagt geen voorstrijk.

Verder kijken: bekijk alle vloertegels en badkamertegels van Toptegels, per m² geprijsd en binnen 1-3 werkdagen geleverd.