Hoe dik is een vloertegel met lijm? Opbouwhoogte berekenen

Hoe dik is de tegel zelf?

De dikte staat op de doos of bij de specificaties van het product, maar de verschillen per type zijn groot. Dit zijn de gangbare maten in de Nederlandse praktijk:

Let op de tolerantie. Een porcellanato-tegel van "10 mm" is in de praktijk 9,5 tot 10,5 mm, en bij natuursteen kan de afwijking per tegel 2 tot 3 mm zijn. Die verschillen vang je op in de lijm, en dat is precies waarom het lijmbed bij natuursteen dikker is.

Het lijmbed: 3 tot 6 mm, afhankelijk van de lijmkam

De lijmlaag onder een tegel is nooit zo dik als de tand van de lijmkam. Je trekt de lijm in ribbels op, drukt de tegel erin en de ribbels vloeien uit tot een laag van ongeveer de helft van de tandhoogte. Bij een vloertegel smeer je daarnaast de achterkant dun in (buttering) om holtes te voorkomen, en dat voegt nog een halve tot één millimeter toe.

Welke kam bij welke tegel hoort, staat uitgebreid in welke lijmkam gebruiken. De juiste lijm vind je in tegellijm kiezen of direct bij tegellijm.

Egaline, ontkoppelingsmat en vloerverwarming

Egaline. Een dekvloer is zelden vlak genoeg voor grote tegels. Egaline vult de laagste punten en komt op het hoogste punt van de vloer uit op minimaal 3 mm (bij de meeste producten is dat de minimale laagdikte). Bij een vloer met 5 mm hoogteverschil reken je dus op gemiddeld 5 tot 8 mm egaline, en bij een oude, scheve vloer kan het 10 mm of meer worden. Hoe je dat aanpakt, lees je in vloer egaliseren voor tegels.

Ontkoppelingsmat. Een ontkoppelingsmat (het bekende oranje noppenmat of een vlies) ligt tussen dekvloer en tegel en vangt spanning op bij scheurgevoelige of houten vloeren en bij vloerverwarming. De mat zelf is 3 tot 4 mm dik, en je lijmt hem met een 4 mm-kam op de vloer (nog eens 2 mm). Reken dus op 5 tot 6 mm extra opbouw.

Vloerverwarming. Bij ingefreesde of in de dekvloer gestorte leidingen verandert er niets aan de opbouw. Bij elektrische vloerverwarming op matten komt de mat (3 tot 4 mm) plus een laag egaline erover (minimaal 5 mm boven de mat) bij de totale opbouw. Meer over tegels en vloerverwarming in vloerverwarming en tegels.

Tegels over tegels. Leg je over een bestaande tegelvloer heen, dan tel je de oude vloer (meestal 8 tot 10 mm) plus een laag egaline of hechtprimer mee. Zie tegels over tegels leggen.

Rekenvoorbeeld

Een woonkamer met een vlakke cementdekvloer, vloertegels 60x60 van 10 mm dik, gelegd met een 8 mm-kam:

Dezelfde vloer met een ontkoppelingsmat erbij komt op 24 tot 25 mm. Met een natuursteentegel van 15 mm en een 12 mm-kam in plaats van keramiek zit je op 26 mm zonder mat. Het verschil tussen "de tegel is 10 mm" en de werkelijkheid is dus al snel een centimeter, en dat is precies de centimeter waarover deuren schuren.

Waarom die opbouwhoogte telt

Deuren. Een binnendeur heeft onderaan 5 tot 10 mm vrije ruimte. Komt de nieuwe vloer 19 mm hoger dan de dekvloer, dan moet de deur meestal worden ingekort. Bij een stompe deur kan dat; bij een gelakte of gefineerde deur met een dunne onderregel is er soms maar 15 mm te halen. Controleer dit vóór je tegels bestelt.

Drempels en overgangen. De overgang naar een andere vloer (parket, pvc, laminaat) wil je zo vlak mogelijk. Een pvc-vloer op egaline ligt op 7 tot 10 mm, een tegelvloer op 19 tot 25 mm. Dat verschil van 1 tot 1,5 cm los je op met een overgangsprofiel of door de pvc-kant extra op te hogen met egaline. Zie tegelprofiel kiezen. Bij de badkamer en het toilet is een hoogteverschil van een paar millimeter juist gewenst, zodat water niet de gang in loopt.

Trapneus. Komt de vloer bij de trap 2 cm omhoog, dan wordt de onderste trede 2 cm lager dan de rest. Dat voelt onveilig en is in strijd met het Bouwbesluit bij nieuwbouw. Oplossing: de onderste trede mee betegelen of een trapneusprofiel aanbrengen.

Buitendeur en kozijnen. Een buitendeur met een dorpel heeft meestal een vaste hoogte; de vloer mag niet boven de onderkant van de deur uitkomen. Bij keukenkastjes en een inbouwvaatwasser bepaalt de vloerhoogte of het apparaat er nog onder past.

Veelgestelde vragen

Hoeveel ruimte moet ik vrijhouden onder een deur?

Reken op opbouw plus 5 tot 8 mm vrije ruimte. Bij een opbouw van 19 mm kort je een deur die nu 5 mm vrij hangt dus met ongeveer 2 cm in. Doe dit pas als de vloer ligt, dan meet je exact.

Kan ik een vloertegel direct op de dekvloer lijmen zonder egaline?

Alleen als de vloer binnen 2 mm vlak is over 2 meter. Bij grotere tegels (60x60 en groter) is dat zelden het geval en vang je het verschil niet meer op in de lijm. Egaliseren is dan goedkoper dan tegels die hol liggen of hoogteverschil in de voegen.

Is een dikkere tegel steviger?

Niet per se. Een 6 mm-slab van porcellanato is op een vlakke, volledig gelijmde ondergrond even sterk als een 10 mm-tegel. De sterkte zit in de ondergrond en het lijmbed zonder holtes, niet in de dikte van de tegel.

Hoeveel opbouw heb ik bij 20 mm terrastegels binnen?

Binnen gelijmd: 20 mm tegel plus 6 tot 8 mm lijm, dus 26 tot 28 mm. Dat is fors; kies binnen liever de 10 mm-variant van dezelfde serie als die bestaat.

Hoeveel tegellijm heb ik nodig per m²?

Bij een 8 mm-kam rond 3,5 tot 4 kg poederlijm per m², bij een 10 mm-kam 4,5 tot 5 kg en bij 12 mm met buttering 6 tot 7 kg. Hoeveel tegels je nodig hebt, bereken je in hoeveel tegels heb ik nodig.