Tegelwoordenboek: begrippenlijst over tegels

Tegels kopen zit vol vaktermen. Dit tegelwoordenboek legt de belangrijkste begrippen uit die je op productpagina's, in offertes en bij de tegelzetter tegenkomt, van A tot Z. Mis je een begrip? Mail ons en we voegen het toe.

A

Antislip (R-waarde) — Maat voor de stroefheid van een tegel, bepaald met de hellingbaanproef. R9 is standaard voor droge binnenruimtes, R10 voor badkamers, R11 en hoger voor buiten en natte zones. Zie antislip tegels.

Anticato — Italiaans voor 'verouderd': een afwerking met afgeronde randen en een licht verweerd oppervlak, vaak bij natuursteenlook en terracotta.

Azulejo — Portugese of Spaanse geglazuurde tegel met patroon, meestal 15x15 of 20x20 cm. Zie Portugese tegels.

B

Bejmat — Handgemaakte Marokkaanse tegel in een langwerpig formaat (meestal 5x15 cm), dikker dan een gewone zellige en ook geschikt voor de vloer. Zie bejmat tegels.

Betonlook — Keramische tegel die het uiterlijk van beton nabootst, met lichte wolking. Onderhoudsvriendelijker dan echt beton. Zie betonlook tegels.

Blokverband — Legpatroon waarbij de tegels recht boven elkaar liggen, met doorlopende voegen in beide richtingen.

C

Cementsluier — Grijze waas die na het voegen op tegels achterblijft. Verwijder je met een cementsluierverwijderaar. Zie tegelvloer schoonmaken.

Cementtegel — Niet-gebakken tegel van gekleurd cement met een patroon, poreus en altijd te impregneren. Veel 'Portugese tegels' zijn keramische varianten hiervan.

D

Dubbelhardgebakken — Keramische tegel die op hoge temperatuur is gebakken en daardoor hard en slijtvast is. Geschikt voor vloeren.

Dubbele verlijming — Lijm aanbrengen op zowel de ondergrond als de achterkant van de tegel, verplicht bij grootformaat en buitentegels. Zie lijmkam kiezen.

E

Egaline — Zelfnivellerende uitvlakmortel om een vloer vlak te maken voordat je tegelt. Zie vloer egaliseren.

Epoxyvoeg — Tweecomponentenvoeg op kunstharsbasis: waterdicht, vlekbestendig en zuurvast, maar lastiger te verwerken dan cementvoeg.

F

Flute tegel — Wandtegel met verticale ribbels (geribbeld reliëf). Zie flute tegels.

Formaat — De afmeting van een tegel in centimeters, bijvoorbeeld 60x60 of 7,5x30. Bekijk alle formaten bij vloertegels en wandtegels.

G

Gerectificeerd (rett.) — Tegel waarvan de randen na het bakken haaks zijn geslepen, zodat alle tegels exact even groot zijn en je met een smalle voeg (2-3 mm) kunt leggen.

Glazuur — Glasachtige toplaag die bij het bakken op de tegel smelt en kleur, glans en vlekbestendigheid geeft.

Grootformaat — Tegels vanaf 60x120 cm. Zie grote vloertegels.

H

Halfsteensverband — Legpatroon waarbij elke rij een halve tegel verspringt, zoals metselwerk. De klassieke metro-look.

Handvorm — Keramische tegel die het onregelmatige oppervlak van een handgemaakte tegel nabootst. Zie Hollandse witjes.

Hexagon — Zeshoekige tegel. Zie hexagon tegels.

Houtlook — Keramische tegel met de tekening van hout, vaak in plankformaat (20x120). Ook keramisch parket genoemd. Zie houtlook tegels.

I

Impregneren — Een vloeistof aanbrengen die de poriën van tegel of voeg afsluit tegen water en vuil. Nodig bij natuursteen, terracotta, cementtegels en de meeste voegen.

K

Keramisch parket — Zie houtlook.

Kitkat tegel — Smalle staafjesmozaïek in reliëf, meestal 2x10 cm op een mat. Zie kitkat tegels.

Kitrand — Elastische afdichting van siliconenkit in hoeken en aansluitingen. Zie kit vervangen.

L

Lappato — Halfgepolijste afwerking: deels glanzend, deels mat, met een zachte glans.

Levellingsysteem — Clips en wiggen die tegels tijdens het leggen op gelijke hoogte houden. Onmisbaar bij grootformaat.

Lijmkam — Getande spaan om tegellijm in ribbels aan te brengen. De vertanding (4-15 mm) hangt af van het tegelformaat.

M

Marmerlook — Keramische tegel met de adering van marmer. Zie marmerlook tegels.

Metrotegel — Langwerpige wandtegel (bijv. 7,5x15 of 7,5x30) met afgeschuinde rand, genoemd naar de Parijse metro. Zie metrotegels.

Monstertegel — Proeftegel om kleur en structuur thuis te beoordelen. Zie monstertegel bestellen.

Mozaïek op net — Kleine tegeltjes die op een gaasmat van meestal 30x30 cm zijn gelijmd en als één tegel gelegd worden. Zie mozaïek 5x5.

N

Natuursteenlook — Keramische tegel met de tekening van natuursteen (kalksteen, leisteen, travertin). Zie natuursteenlook tegels.

P

PEI-klasse — Slijtvastheidsklasse van geglazuurde tegels, van 1 (alleen wand) tot 5 (zwaar belaste vloeren).

Porselein (porcellanato) — Zeer dicht gebakken keramiek met een waterabsorptie onder 0,5%. Vorstbestendig en zeer hard; de standaard voor vloertegels en buitentegels.

R

Rett. — Afkorting van rettificato, zie gerectificeerd.

R-waarde — Zie antislip.

S

Snijverlies — Het percentage extra tegels dat je bestelt voor zaagwerk en breuk: 10% bij recht leggen, 15% bij diagonaal of visgraat. Zie hoeveel tegels nodig.

Slab — Keramische plaat in extra groot formaat, bijvoorbeeld 120x260 cm, voor wanden, keukenbladen en haardombouw.

T

Tegelprofiel — Aluminium of rvs strip die een tegelrand of buitenhoek afwerkt. Zie tegelprofielen.

Terracotta — Ongeglazuurde gebakken klei met een warme roodbruine kleur, poreus en te impregneren. Zie terracotta tegels.

Terrazzo — Vloer van marmer- of steenkorrels in cement; als keramische tegel onderhoudsvrij. Zie terrazzo tegels.

Tonvorming — Lichte bolling van een tegel door het bakproces. Bij lange tegels (houtlook) leg je daarom maximaal een derde verspringend, niet halfsteens.

Travertin — Kalksteen met karakteristieke gaatjes; als natuursteen of als keramische travertinlook. Zie travertin tegels.

Tuintegel 2 cm — Keramische buitentegel van 20 mm dik, los te leggen op split of tegeldragers. Zie tuintegels.

V

Verstek — Twee tegels onder 45 graden gezaagd zodat ze op een buitenhoek zonder profiel aansluiten.

Visgraat — Legpatroon waarbij langwerpige tegels haaks op elkaar in een V-vorm liggen. Zie visgraat tegels.

Visschub — Tegel in de vorm van een schub of waaier. Zie visschub tegels.

Vloergeschikt — Aanduiding dat een tegel hard en slijtvast genoeg is om op te lopen. Staat op elke productpagina.

Voeg — De ruimte tussen tegels, gevuld met voegmortel. Zie voegmiddel en voegkleur kiezen.

W

Waterabsorptie — Percentage water dat een tegel opneemt. Hoe lager, hoe dichter en vorstbestendiger de tegel. Porselein zit onder 0,5%.

Z

Zellige — Handgemaakte, geglazuurde kleitegel uit Fez (Marokko), herkenbaar aan onregelmatig oppervlak en diepe glans. Zie zellige tegels.

Zijdeglans (satin) — Afwerking tussen mat en glans in, met een zachte glans die vingerafdrukken en kalk minder laat zien.